با سلام وآرزوی موفقیت، امروز بعد از یک ماه به خدمت شما رسیدیم بعد از پار ه ای از مشکلات (برف ، امتحانات دانشگاه و تعویض سرور در انزلی بلاگ )امروز درباره آخرین قسمت از سفرهای کاپیتان جیمز کوک با شما صحبت می کنیم امیدوارم که استفاده های لازم را ببرید در ضمن نظر فراموش نشود...

در دوازدهم ژوئيه 1776 کوک براي بار سوم راهي دريا شد . اين بار يکي از ملوانان کارکشته بندرگاه ويتني کوک را همراهي مي کرد و علاوه باي کشتي رزولوشن کشتي 295 تني ديسکاوري ( کشف ) نيز به فرماندهي چارلز کلرک به کاروان پيوست . وي که ستوان يکم نيروي دريايي بود در اکتشافات پيشين شرکت داشت و از تجربه کافي برخوردار بود . در ميان خدمه کشتي ديسکاوري جوان 19 ساله اي وجود داشت که " جورج ونکوور نام داشت . ناوگان کوک نخست بسوي سرزمينهاي باختري آمريکاي شمالي ، رهسپار گرديد . با وجودي که آن سال انگلستان و کشورهاي متحده آمريکا با هم در جنگ بودند ، نيروي آمريکا به دليل اهميت علمي اکتشافات جغرافيايي مزاحمتي براي ناوگان کوک فراهم نياورد و آنان را در عمليات و تحقيقات علمي آزاد گذارد .
از آنجائيکه که طولاني شدن سفر کشتيها را به مرور فرسوده ساخته بود ، يک بار در 26 ژانويه 1777 در خليج ادونچر و بار دوم در دوازدهم فوريه در تنگه کوئين شارلوت لنگر انداختند و به تعمير کشتيها پرداختند . در پايان آوريل به جزاير فرندلي رسيدند و سه ماه عاري از کار و حادثه را در آن جا پشت سر گذاردند و خود را با مسابقات بوکس و رقص سرگرم کردند و در 11 اوت در جزيره تاهيتي پا بر خشکي گذاردند . به دستور کوک گله هاي گوسفند و بز و خوک بين بوميان تقسيم گرديد و به آنان تربيت اسب و سوارکاري آموزش داده شد و عليرغم ميل خود در مراسم قرباني يکي از مردان بومي شرکت کرد .

" در يکي از ديدارهاي کوک از جزيره تائيتي ، از وي دعوت مي شود تا در مراسم قرباني يکي از مردان جزيره شرکت کند . اين نقاشي که به وسيله جان ويبر تهيه شده ، کوک را که در گوشه اي ايستاده نشان مي دهد . در جلوي او دو پسر بچه خوکي را پوست کنده و روي آتش کباب مي کنند . در گوشه ديگر دو نفر ديگر به طبلهاي بلندي که در جلويشان قرار دارد مي کوبند و در برابر کاهناني که به زمين نشسته اند ، مرد قرباني در حالي که به چوبه مرگ بسته شده ، ديده مي شود . در وسط گورکن ها مشغول کندن قبر هستند و در پشت آنها جمجمه انسانهايي که قبلا قرباني شده اند به چشم مي خورد ."

کوک هر جا که مي رفت از او دعوت مي شد در مراسم محلي شرکت جويد . شرح بسياري از اين مراسمها در سفرنامه وي ديده مي شود و برخي از آنان به وسيله هنرمندان نقاشي شده در اين تابلو مراسم رقص بوميان را نشان مي دهد .

گروه اکتشافي پس از 5 هفته که طي انها کشتيها تعمير شدند به راه افتاد . در سپيده دم هجدهم ژانويه دو جزيره نسبتا بزرگ در افق نمايان شد که تا ان زمان پاي هيچ اروپائي به آن نرسيده بود . کوک جزاير مزبور را " سندويچ " ناميد که بعدها به مجمع الجزاير " هاوايي " شهرت پيدا کرد . نخست در يکي از جزاير مزبور که " کئوآي " نام داشت به شناسايي پرداختند و از شباهت بوميان آن با تاهيتيان و همانندي زبان آنان سخت در شگفت شدند و راز ارتباط آنان از ميان پهنايي اين چنين عظيم ،معمايي پيش رويشان مطرح کرد که تا به امروز همچنان حل نشده باقي مانده است .
کوک و يارانش روز بعد در محل مناسبي لنگر انداختند و با صدها بومي که در مقابلشان پيشاني بر خاک نهاده بودند ، روبه رو شدند و همانند خدا مورد پرستش قرار گرفتند .
بوميان جزيره مردمي مهربان ، فعال ، کاردان ، شناگر و دريانورد بودند و تمام ميوه هاي منطقه پلي نزي را مي شناختند و از سبزيجات به خوبي استفاده مي کردند و خوک و ماکيان پرورش مي دادند . خانه آنان با مصالح مقاوم ساخته شده بود و از حصير به عنوان کفپوش استفاده مي کردند .
بوميان هاوايي رويهمرفته زيبا بودند و خود را با خالکوبي مي آراستند و از شکم به بالا برهنه بودند . زنانشان زيبا بودند و در مقايسه با زنان تاهيتي نسبت به بيگانگان محجوب تر و متواضع تر بودند . مرد و زن حلقه هايي از گل و يا پر پرندگان به دور گردن و گيسوان خود مي آويختند و از صدفهاي دريايي ، دستبند و گردنبندهاي زيبا مي ساختند و در فن قايقراني و دريا نوردي از مهارت کافي برخوردار بودند . سلاح آنان نيزه و خنجر و فلاخن تشکيل مي داد و از فراز سکوئي سنگي به نيايش خدا مي ايستادند .
بعد از سفرهاي متعدد ديگري به پيشنهاد و توافق همگان دوباره به جزاير هاوايي بازگشتند . کوک و گروهي از يارانش قدم بر خاک هاوايي نهادند . براي چند هفته همه چيز به خوبي و خوشي گذشت ، اما اوضاع به تدريج عوض مي شد و کوک را به فکر فرو مي برد . ناچار در 4 فوريه جزيره را ترک کردند و يک هفته بعد دوباره به هاوايي برگشتند تا دکل کشتي فرماندهي را که بر اثر طوفان آسيب ديده بود ، تعمير کنند . اين بار با خوش آمد نه چندان گرم سلطان و بوميان روبه رو شدند . همان طوري که کوک پيش بيني کرده بود ، روابط به دلايل نامعلومي روز به روز تيره تر مي شد و رو به سردي مي گراييد . . در سيزدهم فوريه به کشتي دستبرد زده شد و بامداد روز بعد کوک به همراه ده تن ملوان به ساحل رفت و در حال عصبانيت به قدم زدن و مشورت پرداخت ، بر آن شده که سلطان را گروگان گرفته و به کشتي ببرند  سلطان در آغاز اعتراضي نکرد ولي يارانش راي او را زدند و به مقاومت در برابر کوک تشويقش نمودند . در اين موقع گروه کثيري از بوميان حمله کنان به لنگر گاه نزديک شدند ، نخست زدو خورد مختصري در گرفت و کدخداي جزيره بر اثر تيراندازي کشته شد ، بوميان خشمگين شروع به پرتاب سنگ کردند ، ياران کوک دست به اسلحه بردند و با سرنيزه به آنان حمله کردند . جنگ شدت گرفت و ناويان به دستور کوک به سوي بوميان آتش گشودند و عده اي از آنان راکشتند ، بوميان هجوم آوردند و چهار تن از ناويان کوک را به قتل رساندند و عده اي را زخمي کردند ، توپخانه کشتي با مشاهده اين وضعيت شروع به غريدن کرد و بوميان را به طور موقت عقب راند . کوک به قصد آتش بس رو به کشتيها ، پشت به بوميان کرد ، ناگهان تعادل خود را از دست داد و به زمين در غلطيد . يکي از بوميان از موقعيت استفاده کرد و با چماق ضربه اي به گردن کوک وارد کرد و به دنبال ان بوميان با خنجر و نيزه به او حمله ور شدند . ملواناني که جان سالم به در برده بودند به قايقها پناه بردند و کوک که تنها مانده بود به دهکده بوميان برده شد . چند روز بعد چارلز کلرک که در غياب کوک فرماندهي را بر عهده گرفته بود خبر ناخوشايندي را دريافت داشت و معلوم شد که "کوک "  به سرنوشت " ماژلان " دچار شده است . کلرک براي بازگشت به انگلستان نوميدانه در دريا به اين سو آن سو مي رفت و تلاش مي کرد تا شايد گذرگاه شمال باختري را پيدا کند ، سرگرداني ملوانان را به شدت تحت شرايط روحي بد قرار داده بود ، ناگزير دو تن از ياران کوک به نامهاي گور و جيمز کينگ به اين وضع پايان دادند و هدايت کشتيها را بر عهده گرفتند و سرانجام در 4 اوت 1780 در حالي که هفت از ناويان به وسيله بيماري ، سه نفر بر اثر تصادم و 5 نفر از جمله کوک در پي زد و خورد با بوميان هاوايي کشته شدند به انگلستان بازگشتند .

( پايان )

Write By : Meraj Marjani (برگرفته از کتاب اکتشافات جغرافيايي)

   ادامه مطلب...